Over dingen die niet kunnen. Waarom eigenlijk niet?
2 januari 2026Het stroomnet zit vol. Dat is geen nieuws meer, maar dagelijkse praktijk. Nieuwe aansluitingen laten op zich wachten, vermogens worden begrensd en teruglevering is allang niet meer vanzelfsprekend. Te vaak eindigt het gesprek over netcongestie dan met één conclusie: kan niet.
Maar waarom eigenlijk niet?
In veel gevallen is het antwoord ongemakkelijk eenvoudig: niet omdat de techniek ontbreekt, maar omdat wet- en regelgeving achterblijven bij de realiteit. Veel van wat vandaag als onmogelijk wordt bestempeld, is technisch al lang mogelijk. Het echte probleem is dat we blijven denken in één oplossing tegelijk, terwijl de opgave vraagt om meerdere oplossingen naast en door elkaar. En binnen de bestaande kaders is meer mogelijk dan vaak wordt aangenomen (zie Wat mag wél achter de meter?).
Niet groter, maar slimmer
Eén ding is duidelijk: het net moet worden uitgebreid. Begrijpelijk, en inmiddels ook in volle gang, maar ook traag, kostbaar en onzeker. Ondertussen groeit de elektrificatie door. Laden, verwarmen, produceren; allemaal tegelijk. Het knelpunt zit niet alleen in capaciteit, maar vooral ook in gelijktijdigheid.
Slimmer omgaan met energie achter de meter maakt hier direct verschil. Door opwek, verbruik en opslag actief op elkaar af te stemmen, ontstaat ruimte zonder te wachten op netverzwaring. Dat vraagt geen toekomstscenario’s, maar technologie die vandaag werkt en die past binnen de huidige spelregels.
Out-of-the-box is vaak gewoon logisch
Waarom zou lokaal opgewekte energie niet lokaal benut mogen worden? Waarom zou een overschot niet tijdelijk opgeslagen mogen worden voor later gebruik? En waarom zou een gebouw, bedrijf of woning altijd volledig afhankelijk moeten blijven van het (overbelaste) net?
Energieopslag maakt dit mogelijk. Niet als doel op zich, maar als onderdeel van een slim en flexibel systeem. In woningen zorgt een thuisbatterij voor meer eigenverbruik, minder terugleverproblemen en meer voorspelbaarheid. In commerciële omgevingen maakt opslag piekafvlakking, vermogensbegrenzing en slimme laadinfrastructuur uitvoerbaar. Zelfs bij een “vol” net.
Meerdere oplossingen tegelijk
Netcongestie los je niet op met één maatregel. Het vraagt om een combinatie van slimme aansturing, energieopslag, aangepast gebruik én realistische kaders. Juist daar wringt het: regelgeving stuurt nog te vaak op enkelvoudige oplossingen, terwijl de praktijk vraagt om samenhang.
Precies daar ligt de rol van de installateur. Niet als uitvoerder van losse componenten, maar als regisseur van het energiesysteem achter de meter.
Landport Energy ondersteunt installateurs met complete, technisch én economisch haalbare oplossingen voor zowel residentiële als commerciële toepassingen. Geen losse batterijen, maar systemen die werken in de praktijk.
De techniek is er. De noodzaak ook.
De echte vraag is niet of het kan, maar hoe we het zo inrichten dat het wél mag.
Meer weten? Neem contact op!
Antal Adriaanse
Office Manager Sales & Techniek
Landport Energy
Wat mag wél achter de meter?
Binnen het huidige Nederlandse en Europese regelgevingskader is achter de meter veel toegestaan, mits installaties binnen één aansluiting blijven en voldoen aan geldende netcodes, veiligheidsnormen en aansluitvoorwaarden van de netbeheerder. In hoofdlijnen geldt het volgende:
Energieopslag voor eigen verbruik
Het opslaan van zelf opgewekte of afgenomen elektriciteit voor eigen gebruik is toegestaan, zowel residentieel als commercieel. Energieopslag achter de meter wordt juridisch niet aangemerkt als levering aan derden.
Bron: Elektriciteitswet 1998 https://wetten.overheid.nl/BWBR0009755/, ACM – Energieopslag https://www.acm.nl/nl/onderwerpen/energie/energieopslag
Actieve sturing van opwek, verbruik en opslag
Vermogensmanagement, load balancing en tijdgestuurde aansturing zijn toegestaan zolang deze plaatsvinden achter één aansluiting en geen directe impact hebben op andere aangeslotenen.
Bron: Netcode Elektriciteit (ACM) https://www.acm.nl/nl/publicaties/netcode-elektriciteit
Piekreductie en vermogensbegrenzing
Batterijsystemen mogen worden ingezet om piekbelasting te reduceren en het gecontracteerde aansluitvermogen te respecteren. Dit sluit aan bij de regels voor transportcapaciteit en aansluiting.
Bron: Netcode Elektriciteit – aansluitcapaciteit en transport https://www.acm.nl/nl/onderwerpen/energie/elektriciteit/netcodes-elektriciteit
Slimme aansturing van laadinfrastructuur
Het dynamisch sturen van laadvermogens op basis van beschikbaar vermogen, prioriteiten of tijdvensters is toegestaan en wordt gezien als een vorm van flexibel elektriciteitsgebruik.
Bron: ACM – congestiemanagement en flexibiliteit https://www.acm.nl/nl/onderwerpen/energie/elektriciteit/congestiemanagement,
Netbeheer Nederland – flexibiliteit https://www.netbeheernederland.nl/themas/energietransitie/flexibiliteit
Beperken of voorkomen van teruglevering
Het technisch beperken of voorkomen van teruglevering is toegestaan, mits installaties voldoen aan de geldende technische eisen en aansluitvoorwaarden van de regionale netbeheerder.
Bron: Netcode Elektriciteit en aansluitvoorwaarden netbeheerders
Voorbeelden:
https://www.liander.nl/over-liander/voorwaarden
https://www.enexis.nl/over-ons/wet-en-regelgeving
https://www.stedin.net/over-stedin/wet-en-regelgeving
Beperkingen ontstaan met name wanneer systemen energie uitwisselen of verrekenen tussen verschillende aansluitingen, of feitelijk functioneren als een openbaar of collectief net zonder juridische structuur.
Bron: Elektriciteitswet 1998 – marktrollen en netbeheer https://wetten.overheid.nl/BWBR0009755/
De meeste directe handelingsruimte ligt daarom vandaag achter de meter: juridisch toegestaan, technisch uitvoerbaar en economisch relevant.